Aurora Nedir? Kuzey Işıkları Nerede, Nasıl Oluşur?

Bu yazıyı paylaşmak için;
Share on Facebook
Facebook
Pin on Pinterest
Pinterest
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on LinkedIn
Linkedin

Kuzey ya da Güney Kutbu’na yakınsanız, yada buraları ziyaret etme imkanına sahipseniz, çok özel ve nadir anlara tanıklık edebilirsiniz. Gökyüzünde muhteşem bir ışık gösterisi sizleri bekliyor. Bu ışıklara Aurora, diğer isimleri ile kutup ışıkları yada kuzey yada güney ışıkları denmektedir. Kuzey Kutbu’nda, aurora borealis veya kuzey ışıkları olarak adlandırılır. Güney Kutbu’nda ise aurora australis veya güney ışıkları denmektedir.

kuzey ışıkları
Bu güzel Aurora manzarası, 17 Eylül 2011 tarihinde Güney Hint Okyanusu üzerinden geçtiği sırada, Uluslararası Uzay İstasyonundan çekildi.

 

Kuzey Işıkları Nasıl Oluşur?

Kutup ışıkları (Aurora) en iyi gece gözükse de, oluşma sebepleri aslında güneştir. Aslında güneş bize ısı ve ışıktan daha fazlasını göndermektedir. Herkesin anlayacağı bir dille anlatacak olursak: Güneş, bizlerin gözle göremeyeceği başka enerjiler ve küçük parçacıkları da Dünya’ya göndermektedir. Dünya etrafındaki koruyucu manyetik alan, bizleri bu enerjinin ve parçacıkların çoğundan koruyor. Biz bu olanları fark etmiyoruz bile. 🙂

Fakat güneş her zaman aynı miktarda enerji göndermez. Güneş rüzgarları ve fırtınaları olarak adlandırılan bazı olaylar sürekli yaşanmakta. Koronal kitle ejeksiyonu olarak adlandırılan bir tür güneş fırtınası sırasında Güneş, uzay boşluğunda yüksek hızlarda yolculuk edebilen devasa bir elektriksel gaz kabarcıkları çıkarır.

Güneş fırtınası dünyamıza doğru geldiğinde, enerjinin bir kısmı ve küçük parçacıklar kuzey ve güney kutuplarındaki manyetik alan çizgilerinden Dünya atmosferine girebilir.

kutup ışıkları nasıl oluşur

Atmosfere giren parçacıklar, gazlarla etkileşime girerek muhteşem bir görsel şöleni ortaya çıkarırlar. Oksijen yeşil ve kırmızı ışık verir. Azot ise mavi ve mor renkte.

kuzey ışıkları nedir
Güney kutbunda bir aurora olan aurora australis. Kaynak: Keith Vanderlinde, Ulusal Bilim Vakfı

 

Kutup Işıkları Nerelerde Oluşur?

Bu ışıkları Güney kutbunda gözlemlemek yerleşik bir düzen bulunmadığından zordur. Kuzey ve Güney kutup bölgelerinde oluşan bu ışıklar sadece Dünya’mıza özel değildir. Auroralar sadece Dünya’da oluşan bir yapı değildir. Eğer bir gezegenin, atmosferi ve manyetik alanı varsa, muhtemelen auroraları vardır. Jüpiter ve Satürn’de harika auroralar gerçekleşmektedir.

 

Kuzey ve Güneş Işıkları Hangi Ülkelerde Görülür

Güney ışıkları, Güney kutbuna yakın yerleşik hayat çok bulunmadığından görüldüğü yerler nadirdir. Avustralya ve Yeni Zellanda’dan gözlemlenebilmektedir.

Kuzey Işıkları‘nda ise alternatif daha çoktur. İzlanda, Grönland, Kanada, Alaska, Kuzey Sibirya, Norveç Kutup ışıklarının iyi bir şekilde gözlemlenebileceği başlıca ülkelerdir. Genel olarak 23 Eylül ve 21 Mart tarihleri arasında gözlemler yapılabilmektedir.

 

 

Bu yazıyı paylaşmak için;
Share on Facebook
Facebook
Pin on Pinterest
Pinterest
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on LinkedIn
Linkedin